llms.txt uitgelegd: het robots.txt van het AI-tijdperk

Er ligt sinds kort een nieuw bestandje in de hoofdmap van steeds meer websites: llms.txt. Het wordt met evenveel enthousiasme aangeprezen als weggewuifd, en beide kampen hebben deels gelijk. Hier staat wat het is, wat het niet is, en of jij er een nodig hebt.

Waarom het bestaat

Een AI-model dat jouw site bezoekt, krijgt hetzelfde te verwerken als een mens: navigatie, cookiebanners, sliders, footers met veertig links, en ergens daartussen de drie zinnen die er echt toe doen. Dat kost verwerkingsruimte en het introduceert ruis. Bij een lange pagina wordt het antwoord daar aantoonbaar slechter van.

llms.txt draait dat om. In plaats van het model te laten graven, leg je het klaar: dit doen we, dit kost het, dit zijn de pagina’s die je moet lezen. Het is een inhoudsopgave geschreven voor een lezer die niet kan klikken, niet kan scrollen en geen geduld heeft.

Wat erin hoort

Het formaat is bewust simpel: één H1 met je naam, een blockquote met een samenvatting van één alinea, en daarna secties met links en korte beschrijvingen. In de praktijk werkt deze opbouw het best:

1. Wie je bent — naam, wat je doet, voor wie, waar, in welke talen. Eén alinea, ondubbelzinnig.
2. Je entiteit — contactgegevens, LinkedIn, gerelateerde domeinen. Dit helpt een model jou koppelen aan de rest van wat het over je weet.
3. Je kernbegrippen — als je met eigen terminologie of een eigen model werkt, definieer het hier. Dit is de enige plek waar je een model letterlijk kan dicteren hoe je iets noemt.
4. Je aanbod met prijzen — concrete bedragen, geen “op maat”. Een model dat geen prijs vindt, noemt je niet in een antwoord waarin prijs meespeelt.
5. De belangrijkste pagina’s — met een zin uitleg per link. Niet je hele sitemap: dat is precies het probleem dat je probeerde op te lossen.

Houd het compact. Een llms.txt van vijftig kantjes is een sitemap met extra stappen.

Wat het níét is

• Geen officiële standaard. Het is een voorstel dat aan populariteit wint, niet iets wat door een normcommissie is vastgelegd. De naam is ook niet ideaal — hij lijkt op robots.txt terwijl de functie tegenovergesteld is.
• Geen garantie dat het gelezen wordt. Geen enkele AI-aanbieder heeft plechtig beloofd dit bestand op te halen. Sommige crawlers doen het aantoonbaar, andere niet.
• Geen vervanging van gestructureerde data. Schema.org blijft het zwaarste signaal, omdat het door zowel zoekmachines als modellen gebruikt wordt en veel preciezer is. llms.txt komt daar bovenop.
• Geen toegangspoort. Je komt niet in ChatGPT door dit bestand te plaatsen. Wie dat belooft, verkoopt lucht.

Moet jij er een hebben?

De afweging is asymmetrisch, en dat maakt het makkelijk. Een goede llms.txt schrijven kost je een uur of twee. Wordt hij niet gelezen, dan heb je twee uur verloren en een uitstekende samenvatting van je eigen bedrijf gewonnen — iets wat verrassend veel bedrijven nergens hebben staan. Wordt hij wél gelezen, dan heb je invloed op hoe modellen je beschrijven, op een plek waar je concurrent nog niets heeft staan.

Bij een asymmetrie tussen “kost twee uur” en “kan bepalen of je genoemd wordt” is de rekensom snel gemaakt.

Drie fouten die ik vaak zie

1. Je hele sitemap erin plakken

Een plugin die automatisch elke pagina oplijst, maakt van llms.txt een tweede sitemap. De hele winst zat in het selecteren. Kies vijftien pagina’s, niet driehonderd.

2. Marketingtaal gebruiken

“Wij ontzorgen ondernemers met innovatieve totaaloplossingen” vertelt een model exact niets. Schrijf zoals je een nieuwe medewerker zou inwerken: wat je doet, voor wie, waar, wat het kost.

3. Hem laten verouderen

Een llms.txt met prijzen van vorig jaar is erger dan geen. Een model dat jouw verouderde prijs citeert, maakt jou onbetrouwbaar in het gesprek met je klant.

Waar het in het grotere plaatje past

llms.txt is één steen in de tweede laag van wat ik de agent-ladder noem: leesbaarheid. Zonder de eerste laag — überhaupt gevonden worden — verandert het weinig. Met de derde laag erbij, waar een agent iets bij je kán doen, wordt het pas echt interessant.

Wie wil weten hoe zijn bedrijf er vandaag voor staat op alle vier de lagen, kan een AI-readiness audit laten doen. En wie gewoon wil zien wat AI vandaag over hem zegt: de gratis scan kost je niets.

Veelgestelde vragen